Uluslararası Sağlık Bilimlerinde Disiplinler Arası Etkileşim Dergisi
- ISSN: 2822-6232
- Başlangıç: 2022
- Yayın Aralığı: Sürekli Yayın Modeli
- Yayıncı: ATLAX Yayıncılık
SABDED, yayıncılık süreçlerinde COPE (Committee on Publication Ethics) yönergelerini esas alır. Dergiye gönderilen tüm çalışmalar; bilimsel doğruluk, şeffaflık, tarafsızlık ve araştırma etiğine uygunluk ilkeleri çerçevesinde değerlendirilir.
Dergi;
Sahtecilik, tahrifat, uydurma veri, intihal ve yinelenen yayın gibi etik ihlallere karşı sıfır tolerans politikası uygular.
Hakem, editör ve yazarların süreç boyunca etik sorumluluklara uymalarını zorunlu kılar.
Etik ihlal tespiti hâlinde COPE akış şemalarına göre işlem yapar, gerekirse yayını geri çeker (retraction).
Etik Kurul Politikası
İnsanlar veya hayvanlar üzerinde yapılan tüm araştırmalar için Etik Kurul Onayı gereklidir.
Yazarlar, gönderilen makalelerde aşağıdaki bilgileri açıkça belirtmekle yükümlüdür:
Etik Kurulun adı
Onay numarası
Onay tarihi
Gerekli durumlarda bilgilendirilmiş onam bilgisi
Aşağıdaki araştırmalar için etik izin zorunludur:
Klinik araştırmalar
Anket/ölçek çalışmaları
Gözlem çalışmalarında kişisel veri kullanımı
Müdahale gerektiren çalışmalar
Hayvan deneyleri
Etik izin gerektirmeyen çalışmalar için (dosya inceleme, derleme, açık veri seti analizleri vb.) gerekçeli açıklama sunulmalıdır.
İntihal Politikası
SABDED’e gönderilen tüm çalışmalar, editöryal değerlendirme öncesinde intihal taramasından geçirilir (Turnitin/iThenticate vb.).
Benzerlik oranının %20’nin üzerinde olması hâlinde çalışma geri çevrilebilir.
Kaynakça dışı benzerlikler detaylı incelenir.
Kendinden intihal (self-plagiarism) kabul edilmez.
İntihal tespit edilmesi durumunda, COPE yönergelerine göre işlem yapılır.
Veri Paylaşım Politikası
SABDED, araştırma verilerinin açık bilim ilkeleri doğrultusunda paylaşılmasını destekler.
Yazarlar:
Analiz için kullanılan veri seti, kod, materyal ve protokolleri erişilebilir kılmaya teşvik edilir.
Uygulanabilir durumlarda verilerini açık erişimli bir depoya (Zenodo, Figshare, OSF vb.) yükleyebilir.
Gizlilik ve yasal sorumluluk içeren çalışmalarda uygun anonimleştirme yapılmalıdır.
Veri paylaşımı yapılmadığı durumda, gerekçeli açıklama eklenmelidir.
Çıkar Çatışması Beyanı
Tüm yazarlar gönderim sırasında çıkar çatışması beyanı yapmakla yükümlüdür.
Çıkar çatışmalarına şunlar dâhildir:
Finansal ilişkiler (fon, sponsorluk, danışmanlık, şirket ortaklığı)
Kişisel, akademik veya kurumsal ilişkiler
Editör/hakem ile yakın ilişki
Rekabet ilişkileri
Çıkar çatışması varsa editöre bildirilir ve makalede şeffaf şekilde belirtilir.
Yapay Zekâ Politikası
SABDED, yapay zekâ araçlarının (ChatGPT, Gemini, Copilot vb.) bilimsel yazım sürecinde destekleyici araç olarak kullanılmasını kabul eder; ancak yazar sorumluluğunu devreden sistematik içerik üretimi etik dışı kabul edilir.
Yapay zekâ kullanım ilkeleri:
Yapay zekâ yazar olarak gösterilemez.
AI araçları ortak yazar, eş yazar veya kurum olarak listelenemez.
AI kullanımı mutlaka açıklanmalıdır.
Kullanılan yapay zekâ aracı, amacı ve kapsamı “Yöntem / Teşekkür” bölümünde belirtilmelidir.
Örnek ifade:
“Bu çalışmada metin düzenleme aşamasında ChatGPT destek amaçlı kullanılmış olup tüm içerik doğruluğu yazarlar tarafından kontrol edilmiştir.”
Analiz, veri üretimi veya sonuç manipülasyonu için AI kullanılamaz.
Sahte veri üretimi
Gerçek olmayan analiz çıktıları
Bilimsel sonuçların çarpıtılması
kesinlikle yasaktır.
Yazarlar tüm sorumluluğu taşır.
Yapay zekâ araçlarının ürettiği içeriklerden doğacak hatalardan, etik ihlallerden, intihal ve yanlış bilgilerden yazarlar sorumludur.
Gizlilik ve etik ilkeler korunmalıdır.
Gizli, kişisel veya hassas veriler yapay zekâ sistemlerine yüklenemez.
Etik Kurul gerektiren veriler yapay zekâya verilemez.